މަގު(3)

އަހަރެން ވިސްނާ ވިސްނާ ސިކުޑި ސުމަކަށްދާން ފެށިއެވެ. ގޭގެކުލި ފުރަތަމަ ދެމަހު ދެއްކިއެވެ. ތިންވަނަ މަހު ލޯނަށް ފައިސާ ދައްކަން ދަތިވެގެން ދިނީ ކުލީގެ އެއްބައެވެ. ދަރިފުޅުގެ ޓިއުޝަން ފީ ދައްކަން އެތައްވަރަކުން ގުޅައިގެން އޯލެވެލް ނިމެންދެން ދައްކައިދިނެވެ. އަހަރެންގެ ބައްޕްމެންގެ އެހީތެރިކަން ހޯދައިގެން އެއަހަރު ޑިސެމްބަރ މަހާއި ހަމައަށް ކުލިދެއްކުމާއި ބިލްތައްދައްކަމުން ދިޔައީމެވެ. އެމީހުންނަށްވެސް ހަރަދު ކުރެވޭނީ ވަކިވަރަކަށްކަން އަހަރެން އަބަދުވެސް ގަބޫލު ކުރަމެވެ. އެކަމަކު އެނޫން ގޮތެއްވެސް އެވަގުތުނެތެވެ. ފައިސަލްއަށް ގުޅިއަސް އޭނަ ފަހުން ފޯނެއްވެސް ނުނަގައެވެ.

އަހަރެމެން ދިރިއުޅެމުން އައި އެޕާޓްމަންޓަށް ކުލި ދެއްކޭނެ ފެންވަރެއް އަހަރެންގެ އަތަކުނެތެވެ. އެހެންކަމުން އެއްބަޑު އެއްބަފާ އަންހެން ކޮއްކޮއަކާއި ވާހަކަ ދައްކައިގެން ކުލި އަދި ފެނާއި ކަރަންޓް އަދި އެހެނިހެން ހަރަދުތައް ޝެއަރ ކުރާ ގޮތައް  ތިންކޮޓަރީގެ އެޕާޓްމަންޓްއަކަށް އަހަރެން ބަދަލުވީމެވެ. އަހަރެމެންނަށް 1ކޮޓަރި 5000 ރުފިޔާއަށެވެ. އަހަރެންނާއި ދެއަންހެން ކުދިން ނިދަނީ ކޮޓަރީގައެވެ. ދެފިރިހެން ކުދިން އެގޭގެ ސިޓިމްރޫމްގައެވެ. އެކަނިވެރި މައިންނަށް ދޭ އެލަވަންސުންނާއި ބައެއް މީހުންދޭ ކުދިކުދި އެހީތަކުން ފުއްދާލައިގެން ދިރިއުޅުމުގެ ކަންކަން ހަމަޖައްސަމުން ދަރިންގެ ކިޔެވުމަށް ހަރަދު ކުރަމުން ދިޔައީމެވެ. ބޮޑު ދަރިފުޅު 11އަށް ދިއުމުން އޭނައަށް ޓިއުޝަން ދޭން ޖެހިއްޖެއެވެ. ހިތްވަރު ކޮއްފައި ފައިސަލްއަށް ގުޅީމެވެ. އޭނާ ދިނީ އިންޒާރެވެ. އަހަރެން އޭނާއަށް ގުޅަންޖެހޭ އެއްވެސް ސަބަބެއް ނޯންނާނެ ކަމަށް ބުންޏެވެ. އަހަރެން ގުޅަނީ ފައިސަލްގެ ވެސް ދަރިންގެ ކަންކަމުގައޭ ބުނުމުން ފޯނު ކަނޑާލީއެވެ.

ދަރިންނަށް ރަނގަޅު ތައުލީމާއި ތަރުބިއްޔަތު ދިނުމަކީ އަހަރެން އެންމެ ބޮޑު އުއްމީދެވެ. އަހަރެން ދަރިފުޅު އައިޝާ ލައްވާ ފައިސަލްއަށް ގުޅުވީމެވެ. އަދި ބައްޕަ ގާތުން ޓިއުޝަން ފީހޯދަން އެދުނީމެވެ.  ނަސީބަކުން އައިޝާ ގާތު ޓިއުޝަން ފީދޭން އެއްބަސްވިއެވެ. ހަތަރު މަސްފަހުން ޓިއުޝަން ފީދައްކަންވެގެން ފައިސާ ހޯދަންވެގެން އައިޝާ ލައްވާ ފައިސަލްއަށް ގުޅީމެވެ. އެކޮޅުން ފޯނުނެގީ ފައިސަލް އިދެގެން އުޅޭ މީހާއެވެ. އޭނާ އައިޝާއާއި ދިމާއަށް ވަރަށް ހަޑިހުތުރު އެއްޗިހި ކިޔެވެ. އައިޝާ ރޮމުން ރޮމުން އަހަރެން ކައިރިއަށްއައެވެ. ހުރިހައި ވާޙަކައެއް އަހަރެންނަށް ކިޔައިދިނެވެ. ފައިސަލްގެ އަންހެނުން ހުތުރު ބަހުން އެއްޗިހި ކީވާހަކަ ބުނުމުން އަހަރެން އަޒުމެއް ކަނޑައެޅީމެވެ. ދުވަހަކުވެސް ފައިސަލްއަށް އެއްވެސް ކަމެއްގައި ނުގުޅުމަށެވެ. ހިތާހިތުން ބުނެވުނެވެ. ފައިސަލްގެ އާރެއް ބާރެއް ނެތްކަމެވެ.  އަންހެނެއްގެ ފިދަށުވެފައި ހުރިވަރެވެ.

އަހަރެން ފައިސަލްގެ ކޮއްކޮއަކަށް ގުޅީމެވެ. އަދި ދަރިންގެ ކިޔެވުމަށް ފައިސަލްއާއި ގުޅައިގެން ފައިސާގެ ކަންކަން ހަމަޖައްސައި ދިނުމަށް އެދުނީމެވެ. ދެދުވަސްވަރު ފަހުން އޭނާ އަހަންނަށް ގުޅިއެވެ. އަދި އަހަރެންނާއި ހެދި ބޮޑު އުދަގުލެކޭ ކިޔައިން ވާހަކަ ދެއްކި ވާހަކަވެސް ބުންޏެވެ. އަދި އަތްމަތި ދަތިކަމުން ފައިސާ ދެވެންނެތޭ ބުންޏެވެ. އަހަރެންނަށް އެގުނީ ފައިސަލްގެ ފަރާތުން އެއްވެސް އެހީތެރިކަމެއް ނުލިބޭނެކަމެވެ. އެހެންވެ ފައިސަލްގެ ފަރާތުން ފައިސާހޯދަން އުޅުން ހުއްޓާލީވެވެ. ގޭގައި އަމިއްލަ މަސައްކަތްކޮއްގެން އާމްދަނީއެއް ހޯދޭނެ ކަމެއް ފެށީމެވެ. ދަރިންގެ ކަންކަމާއި ދިރިއުޅުމުގެ އަސާސީ ކަންކަން ފުރިހަމަވާވަރު ކުރެވުނެވެ.

ކޮންމެ އިންސާނަކީވެސް ވިސްނުމާއި ހިޔާލާއި ފިކުރުގެ ގޮތުން ތަފާތުމީހެކެވެ. އަދި އެކިއެކި މީހުންގެ މަސްލަހަތުތައްވެސް ތަފާތުވާނެއެވެ. ވިސްނަންޖެހޭ ކަންކަންވެސް ތަފާތުވާނެއެވެ. އެޕާޓްމަންޓްގެ ފެންބިލާއި ކަރަންޓްބިލް އަންނަނީ ވަރަށް ބޮޑުކޮށެވެ. އަހަރެންވެސް ކަރަންޓް އަދި ފެންބިލަށް ބިލުގެ ދެބައި ކޮއްފަ އެއްބައި ދައްކަންޖެހެއެވެ. އަހަރެމެން ފެންވެރުމާއި ކަންކަމަށް ފެންބޭނުން ކުރަނީ ބާލިދީއަކަށް ފެން ފުރައިގެން ބާލިދީން ފެންބޭނުން ކުރާގޮތަށެވެ. ހަރަދު ކުޑަ ކުރާށެވެ. އެކަމަކު އަހަރެންގެ ކޮއްކޮގެ ކަންތައްކުރަނީ އިސްރާފްވާފަދަ ގޮތަކަށެވެ. އަހަރެން ކޮންމެހެން ކޮއްކޮވެސް ބާލިދީއަށް ފެންއަޅައިގެން އެގޮތައް ފެންބޭނުން ކުރާކަށް ކޮއްކޮ ގާތަކު ނުބުނަމެވެ. އެކަމަކު އޭނާ ފެންބޭނުން ކުރުމުގައި އިސްރާފް ކުރާކަން އަހަންނަށް އަބަދު ފެންނަނީއެވެ. އަހަރެން ކަހަލަ އަތްމަތި ދަތިމީހަކަށް މިކަންކަން ފެންނަނަމަ ދެރަވާނެއެވެ. އަދި ބިލްދައްކާއިރު މާބޮޑު އަދަދެއް ދެއްކުމަކީ އުދަގޫކަމެކެވެ. އަހަރެން ވަރަށް ރީތިކޮށް މިވާހަކަ ހިއްސާ ކުރީމެވެ.

ނަތީޖާ ނިކުތީ ވަރަށް ދެރަގޮތަކަށެވެ. ކޮއްކޮ ވިސްނީ އެހެންގޮތަކަށެވެ. އަހަރެން ބޭނުންވީ ފެން ބޭނުންކުރުމުގައި ބަލައިގެން ބޭނުން ކުރުމަށެވެ. ބިލްގެ ދެބައިކޮއްފަ އެއްބައި ދައްކަން ޖެހޭތީ ޝަކުވާއެއް ނުކުރަމެވެ. އެއީ ފެންބޭނުން ކުރަންތިބީ ދެއާއިލާގަވެސް އެއްވަރަކަށެވެ. އަހަރެންނާއި ހަތަރު ކުދިންނެވެ. ކޮއްކޮ އާއި އޭނަގެ ފިރިމީހާއާއި އަދި އެމީހުންގެ ތިންކުދިންނެވެ. މިކަންތައްވީ މައްސަލައަކަށެވެ. ކޮއްކޮގެ ހިތް ކޮންމެވެސް ގޮތަކުން ކަސިޔާރު ވެއްޖެއެވެ. އަހަރެންނަށް ބުނުވުނު ބަސްތައް އަލުން އަނބުރާ ގެންނަން މަސައްކަތް ކުރީމެވެ. ކޮއްކޮއާއި ވާހަކަ ދެއްކީމެވެ. އެކަމަކު އޭނާގެ ހިތްހަމަ ނުޖެހުން ނުހުއްޓުނެވެ. ސީދާ ސީދަލަށް އަހަންނާއި ދިމާއަށް އެއްޗެކޭ ނުބުނެވެ. އަހަރެންނާއި އަދި އަހަރެންގެ ކުއްޖަކާއިވެސް އޭނާ ވާހަކަ ނުދައްކައި ހުންނަތާ ހަފުތާއެއްވިއެވެ.

އަހަރެންނަކަށް ކެތެއް ނުވިއެވެ. ކައިރީގައި ކުއްޖަކު ނެތްގަޑިއެއް ލިބުމުން ކޮއްކޮއާއި ވާހަކަ ދެއްކީމެވެ. “ވަރަށް އެއްޗެކޭ ނުބުނެ ހުންނަށް މަސައްކަތް ކޮއްފިން. އެކަމު ތިހެން ވާހަކަ ނުދެއްކައި ހުރުމުން ދައްތަ ވަރަށް ދެރަވޭ.” އަހަރެން ސިންކުކައިރީ ހުރެ ބުނީމެވެ. އޭރު އަހަރެންގެ ލޮލުން ކަރުނަ އާދެއެވެ. ކޮއްކޮ ހިތުގައިވާ ހިތްހަމަ ނުޖެހުން ގަނޑު ބޭރަށް ނުކުތީ އެދަނޑިވަޅުއެވެ. އޭނާ ބުނަން ބޭނުންވި ބަސްތައް ބުންޏެވެ. ” އެއްވެސް މީހަކަށް ރަނގަޅަށް ކަމެއް ކޮއްދިނަސް އެކަމަކުން ނުލިބޭނެ ރީތި ނަމެއް. އަހަރެންއަށް އިގޭ މަށަށްވުރެ ގޯސް މީހެއްނެއްކަން މިހާރު. މަ ދޯ ދައްތައަށް އެހީވީ. މިހުރިހާ ދުވަހު މިއުޅުނީ. އެކަމަކު މަށާހެދި ދައްތައަށް ހަރަދު ބޮޑުވަނީ.” އަހަރެން ބުނި ބަސްތައް ކޮއްކޮއަށް މާނަ ކުރެވުނު ގޮތުން ވަރަށް އަސަރުކުރިއެވެ. ބުނެވުނު ކުޑަކުޑަ ބަހަކުން މިހާބޮޑު ދެރައެއް ލިބިދާނެކަމަކަށް ހިއެއްނުކުރަމެވެ.

“އަހަރެންގެ ފިރިމީހާއަކީވެސް މަހުޖަނެއްނޫނޭ، މަވެސްބަލާނެ ދޯ ތިހުރިހާ ކަމަކަށް. ދައްތަ ބޭނުން ގޮތެއްހަދާ. އަހަރެމެންނާއި އެއްކޮށް އުޅެންޏާ އުޅެންވީ. މާބައިވަރު ޝަކުވާއެއް މަވެސް ނުކުރަންދޯ. މަވެސްހުރޭ ދައްތަމެން ފަރާތުން ފެންނަ ހިތްހަމަ ނުޖެހޭކަންކްން. މަވެސް ނުދައްކަން އެވާހަކަތަކެއް…” ކޮއްކޮ ފައްޗަކަށް އަމުނަމުން ދިޔައެވެ. އަހަރެންނަށް ރޮވެންފެށިއެވެ. ހަމަ އެވަގުތު އައިޝާ ސްކޫލުން ގެއަށްއައިސް ވަނެވެ. ދެއްކި ވާހަކަތައް އައިޝާއަށް ހިސާބަކަށް އަޑުވެސް އިވުނެވެ. އައިޝާ ގޮސްވަނީ ކޮޓަރިއަށެވެ. އަހަރެންވެސް ކޮއްކޮގާތު މާފަށް އެދުނީމެވެ. އޭނާ އަނގައިން ނުބުނެ ގޮސްވަނީ ކޮޓަރިއަށެވެ.

ކޮއްކޮ ބުނިއެއްޗަކާއިމެދު ވިސްނާލެވުނީ ލޮލުން ފައިބަމުން ދިޔަ ކަރުނަތަށް ހުއްޓުމުންނެވެ. “އަހަރެމެންނާއި އެއްކޮށް އުޅެންޏާ އުޅެންވީ….” އަހަރެން ވިސްނާލީމެވެ. ކޮންމެ ގޮތަކުންވިއަސް އަހަރެންނަށް ވަކިން ތަނެއް ހިފައިން ދިރިއެއް ނޫޅެވޭނެއެވެ. ދުވަހަކުވެސް އެކަހަލަ ވާހަކައެއް ނުދައްކަން އަޒުމު ކަނޑައަޅައި އުޅެން ގަސްދުކުރީމެވެ.

އަހަރެން ކޮއްކޮއާއި ވާހަކަ ދައްކައިގެން އުޅެން ފެށީމެވެ. އެކަމަކު އޭނާގެ އަމަލުތަކުން އަހަންނަށް އަންގަމުން ގެންދިޔައީ އެގެއިން ނިކުމެގެންދާށެވެ. އަހަރެން ކުރާކަންކަމުން އޭނާއަށް އުދަގޫވެސް ވެއެވެ. އަހަރެން ގެންގުޅޭ ފަހާފޮށި އަބަދުވެސް ބަހައްޓަނީ ސިޓިމް ރޫމްގައެވެ. އެކަމަކު ފަހުން އެތަނުގައި އެހުންނާތީ އޭނަ ޝަކުވާ ކުރާތީ ކޮޓަރިއަށް ގެންދަންޖެހުނެވެ. ކިރުފެލަން މިކްސަރ ޖައްސާ ގަނޑިވެސް އޭނާއަށް ގޯސްވާންފެށިއެވެ. އެކަމަކު މިކަންކަމަށްވެސް  ކެތްކުރީމެވެ. ކެތްނުކުރެވުނީ ދަރިންނާއި މެދު ކަންތައް ބަހައްޓާގޮތުންނެވެ. އަހަރެންގެ އުއްމީދުތައް ގުޅިފައި އޮތީ އެކުދިންނާއެވެ. މިހުރިހައި ތަކުލީފެއް އުފުލަމުން މިއަންނަނީވެސް ހަމަ އެކުދިންނަށްޓަކައެވެ. އަހަރެންނާއި ވާހަކަ ދައްކަނީ މަޖުބޫރުވެގެން ކުރާކަމެއްގެ ގޮތުގެ އިހުސާސް ކުރެވެން ފެށިއެވެ. އަހަރެންގެ ދަރިންނާއި މެދުވެސް ތަފާތު ކުރުންތަކެއް އޭނާ ގެންގުޅެން ފެށިއެވެ. މުއާމަލާތް ކުރުމުގައި ފޫހި އަދި ބައެއްފަހަރު ހަރުކަށިކޮންނެވެ.

އައިޝާ އޭލެވެލް ނިމެންދެން އެގޭގައި އުޅެން ގަސްދުކުރީމެވެ. އަދި އައިޝާއަށް ވަޒީފާއެއް ލިބުމުން ވަކިން އެއްކޮޓަރީގެ އެޕާޓްމަންޓެއް ހޯދަން ނިންމީމެވެ. އެހެންވެ މަންމަމެންނަށްވެސް ކުރިއާލާ އެކަންއެންގީމެވެ. އެގެއިން ބަދަލުވާ ވާހަކަ ބުނުމުން މަންމަ އަދި ބައްޕަވެސް ހިސާބަކަށް ނުތަނަވަސްވިއެވެ. ވީއެއްވެސް ކަމެއްނުބުނަމެވެ. އެކަމަކު އެމީހުން ކިރިޔައި ވިސްނާލިއަސް ވީގޮތް އެގޭނެ ނޫންހެއްޔެވެ؟ ކަމެއް ނުވަނީހެއް ބަދަލެއް ނުވާނެކަން އެމީހުން ދެނެގަތެވެ. އެކަމަކު އަހަރެން ވީގޮތް ކިޔައިނުދެމެވެ. އަހަރެންނާއި ކޮއްކޮއާއި ދޭތެރޭ މައްސަލަ ޖެހުނީ ކީއްވެކަމާ އެކަން ހައްލުނުކުރެވުނީ ކީއްވެކަން ބުނެދޭން ބޭނުންނުވީއެވެ. އިތުބާރު ނުކުރާތީއެއް ނޫނެވެ. މަސްލަހަތައްޓަކައެވެ. އަހަރެން އެދުނީ ކުއްޔައް ހިފާތަނަށް ދައްކަން އެޑްވާންސް ގޮތުގައި ދައްކަންޖެހޭ ރުފިޔާ މަންމަމެން އަތުން ހަމަޖެހޭތޯއެވެ.

އައިޝާއަށް އައިޖީއެމްއެޗް އިން ވަޒީފާލިބުނެވެ. އަހަރެން ވަގުތުން އެއްކޮޓަރީގެ އެޕާޓްމަންޓެއް ހޯދީމެވެ. އަހަރެން ކޮއްކޮމެންގެއިން ނިކުންނަމުން ކޮއްކޮ ގާތުން މާފައް އެދުނީމެވެ. ނަމަވެސް އޭނާގެ ހިތްނުތަނަވަސްކަން އޭރުވެސް އަހަރެންނާއި މެދު ނުފިލައެވެ. އަހަރެން އަޅައެއްނުލަމެވެ. ފަހުން އޭނާއަށް ވިސްނޭނެކަމަށް ބަލާފައި އެކަން ބޭއްވީއެވެ. އަހަރެން އެގެއަށް އައިއިރު ގެނައި ބައެއް ގެވެހި އެއްޗިހި ވަނީ ހަލާކުވެފައެވެ. އަހަރެން ގެނައި ކުކަރާއި، ގޭސް އުނދުނާއި، ދޮންނަ މެޝިން ހަލާކުވީ އެގޭގައި އުޅެނިކޮށެވެ. ހަލާކުވެގެން އެއްޗިހި ގަތީ ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް އަހަރެންވެސް ހިއްސާވެގެންނެވެ. ނަމަވެސް އެގެއިން ނިކުތީ އެތަކެތިވެސް ބަހައްޓާފައެވެ. އަހަރެންނަށް ހައްގުވާ މިންވަރަށްވެސް އެއްޗެއް ނުގެންދަމެވެ. އަހަރެން ގެންދިޔައީ އެއްފަރާތައް އަރިވެފައިވާ އަލަމާރިއަކާއި ދެބުރި އެނދެކެވެ. ދެން ކުދިކުދި ހިފާ ގެންގުޅޭ ބަދިގެ ސާމާނެވެ. މިހުރިހާ ކަމެއްވެސް ކުރީ މަސްލަހަތައްޓަކައެވެ. އަހަރެންނަށް ބޭނުންވާނެ ހުރިހައިއެއްޗެއް ގަންނާނެ ފައިސާ ހުރެގެންނެއް ނޫނެވެ. ދޮންނަ މެޝިނެއް ގަނެވުނީ އެގެއިން ދިޔަތާ ދެމަސް ފަހުންނެވެ. ދެމަސް ދުވަސް ވަންދެން އެއްޗިހި ދޮވެ ހެދީ ތިންވަނައަށް ހުރި ދަރިފުޅުގެ ކުލާސް ކުއްޖެއްގެ ގެއިންނެވެ. އެކުއްޖާގެ މަންމައަށް އަހަރެންގެ ހާލަތު އެނގުމުން  އޭނާ އަހަރެންނަށް މެޝިނެއް ގަނެވެންދެން އެގޮތައް ހަދަން ބުނީމައެވެ. މެޝިނެއް ގަންނަން އޭނާ ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް ލާރިވެސްދިނެވެ.

އައިޝާގެ އޭލެވެލް ނަތީޖާ ވަރަށް ރަނގަޅެވެ. އޭނާ ޑޮކްޓަރކަން ކިޔަވަން ބޭރަށްދާން ހުރީ ވަރަށް ބޭނުންވެފައެވެ. ސްކްލަރ ޝިޕްވެސް ލިބުނެވެ. އެކަމަކު އެފުރުސަތު ދޫކޮއްލަންޖެހުނީ އައިޝާ ވަޒީފާއަށް ފޮނުވައިގެން ނޫންގޮތަކަށް ދިރިއުޅުން ހަމަޖެއްސެން ނެތީމައެވެ. އަހަރެން އެހެން މީހަކާ ކައިވެނި ކުރަން ނީންމީވެސް އައިޝާއަށް ކިޔަވައިދެވޭތޯއެވެ. އޭރުންވެސް އެކަމަށް މަގެއް ފެނިދާނެތީއެވެ. އެކަމަކު އެހިޔާލު ފޮހެލަން މަޖުބޫރުވީ މީހުންނަށް އިތުބާރު ނުކުރެވޭތީއެވެ. އެހެންވެ މީހަކާ އިނުމުގެ ހިޔާލުވެސް ފޮހެލީމެވެ. އިތުރު ހިތްދަތިކަމެއް ފެނިދާނެތީ އެކަމާ ބިރުންނެވެ.

އަހަރެން އިނީ މޭޒުކައިރީ ފަހާށެވެ. ހައިލަމް ވަރަށް ބާރަށް މަންމާއޭ ކިޔާފަ ގޮވައިލިއެވެ. އަވަހަށް ކޮޓަރިއަށް ދިޔައީމެވެ. އޭނާ އޮތީ ކޮޓަރި ތެރެއަށް ވެއްޓިފައެވެ. އަވަހަށް އައިޝާއަށް ގުޅީމެވެ. ހޮސްޕިޓަލުގެ އިމަޖިންސީ ބަޔަށް ހައިލަމް ވެއްދިއިރު އަހަރެންގެ ލޯފުސްވަމުން ދިޔައެވެ. މަޑުމަޑުން މަންޒަރުތައް ގެއްލެމުން ދިޔައެވެ.(ނުނިމޭ)

މިވާހަކައިގެ ދެންއޮތް އެޕިސޯޑުގެ ލިންކު ކޮމެންޓް ސެކްޝަންގެ ތިރީގައި ވާނެއެވެ.