މަގޭ ލޯބިވެރިޔާ
އިސްމާޢީލް އަލީ، ކަނދޮޅުދޫ
| މިވާހަކައަކީ ލޯބިވެރިޔާ މިނަމުގައި އަޅުގަޑު ލިޔުނު އާޅެމެއްގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ލިޔުނުވާހަކައެކެވެ. އެ ޅެމާއި،ޝަރަހަވެސް މިވާހަކައާއިއެކު ހިމަނާލާފައިވާނެއެވެ.
|
އެއްފަހަރަކު ކުޑަ ރަށެއްގައި ދިރިއުޅުނު މީރާ ކިޔާ ޒުވާން އަންހެނެކެވެ. އޭނާ މަޝްހޫރުވެފައިވަނީ އޭނާގެ ރީތިކަމާއި ޝަރަފުވެރިކަމުން ނަމަވެސް ހަގީގަތުގައި އޭނާ ދަންނަ މީހުން ވާހަކަ ދައްކާނީ އޭނާގެ ބޭރުފުށުގެ ސިފައަށް ވުރެ ވިދާ މަދުން ނޫނީ ނުފެންނަ ސިފައެއްގެ ވާހަކައެވެ: އެއީ އޭނާގެ ވަކި ޙައްދެއް ނެތް ލޯތްބެވެ.
މީރާގެ ހިތުގައި ލޯބީގެ ހުޅުކޮޅު ރޯވީ ރީތި ޒުވާނެއްގެ ލޯބީގެ ޅެމެއް އަޑުއިވިގެނެވެ. އެޒުވާނާއާއި އެކު ލޯބީގެ މާތައް ބިނުމުގައި ދުވަސްތަކެއް ހޭދަވިއެވެ.މިދުވަސްތަކުގައި މީރާއަށް ލޯތްބާއި، ޤުރުބާނީއާއި، ވަފާތެރިކަމާއި، ކެތްތެރިކަމުގެ ފުންކަނޑަކަށް ފީނަން ދަސްކުރިއެވެ.
މީރާ އެޒުވާނާދެކެ ޙަޤީޤީ ލޯބިވިއެވެ.އެއީ ވަރަށް ފުންލޯތްބެކެވެ. އެ ޒުވާނާ ޅެންވެރިކަމުގެ ގޮތުން މަޝްހޫރު ވުމަށާއި މުއްސަނދިކަމަށްޓަކައި މީރާ ދޫކޮށް މާލެ ދިޔައެވެ.އެހެނަސް މީރާގެ ޢަޒުމަކަށް މީރާގެ ހިތުގައި އެޒުވާނާ އަށްޓަކައި އުފެދުނު ގަދަފަދަ ލޯތްބަކަށް ބަދަލެއް ނާދެއެވެ.
ދިރިއުޅުމުގައި ތަފާތުގޮންޖެހުން ތަކާއި ކުރިމަތިލާން ޖެހުނެވެ. ހުސްކޮށް ހުންނާތީ ޒުވާންކުދިންގެ ދިމާކުރުންތަކާއި ކުރިމަތިލާން ޖެހުނެވެ. ހަމަ މިއާއިއެކު މައިންބަފައިންގެ ކަންބޮޑުވުންތަކާއި ކުރިމަތިވިއެވެ.އޭނާ މައިންބަފައިންނަށް ވިސްނައިދިނީ އޭނާގެ ފަރާތުން މައިބަފައިން ލަދުގަންނަން ޖެހޭ އެއްވެސް އަމަލެއް ނުހިގާނޭ ކަމެވެ. އަދި މީރާ ދިރިއުޅޭނީ އަމިއްލަމަސައްކަތުންކަމާއި މައިންބަފައިންނަށްވެސް އެހީތެރިވާނޭކަމެވެ.
މީރާ އޭނާގެ ދިރިއުޅުން ޤުރުބާން ކުރީ މީރާގެ ލޯބިވެރިޔާ އަރްމާން އާއި ހިއްސާކުރި ލޯތްބަށްޓަކައެވެ. ގަސްއިންދުމާއި ރަށުގެ އުމުރުން ދުވަސްވީ މީހުންނަށް އެހީތެރިވުމާއި، އާއިލާއަށް އަޅާލުމާއި، އެ ހުރިހާ ވަގުތެއްގައި ހިތުގެ ތެރޭގައި ދިރިއުޅެމުން ދިޔަ ލޯބި ހިފަހައްޓައިގެން ހުރެ މަޑުމައިތިރި އަލިފާންގަނޑެއް ފަދައިން ކުރިއަށް ދިޔައެވެ. ކޮންމެ ދުވަހަކު އަރްމާންއަށްޓަކައި ދުޢާކުރަމުން، ދިޔައީ، އޭނާގެ ލޯބިވެރިޔާ އަންނާނެ ކަމުގެ އުންމީދުގައެވެ.
އަހަރުތަކެއް ފާއިތުވަމުން ދިޔައިރު މީރާގެ ރީތިކަން މަޑުމަޑުން ފަނޑުވާން ފެށިއެވެ. ނަމަވެސް އޭނާގެ ރޫޙު ވަރުގަދަވަމުން ދިޔައެވެ. ރަށުގެ މީހުންނަށް އޭނާގެ ކިބައިން ފެނުނީ ލޯތްބަކަށް އިންތިޒާރު ކުރި މަޑުމައިތިރި އަންހެނެކެވެ. ސާފުތާހިރު އަދި ފަސްނުޖެހޭ ގޮތަކަށް ލޯބި އިޚްތިޔާރު ކުރި އަންހެނެކެވެ.
އެއްދުވަހަކު މީރާއަށް ލޯބިވެރިޔާގެ ސިޓީއެއް ލިބުނެވެ. އެ ސިޓީގައިވެއެވެ. މަޝްހޫރުކަމާއި މުއްސަނދިކަން ލިބުނު ނަމަވެސް މީރާއާއި ނުލައި ދިރިއުޅުމުގައި އެއްވެސް އުފާވެރިކަމެއް ހަމަޖެހުމެއްނެތެވެ. ވަރަށް އަވަހަށް މީރާގެ ގާތަށް އަންނާނެ ކަމަށްވެސް ލިޔެފައިއޮތެވެ.
ދިގު އިންތިޒާރަކަށްފަހު ދެމީހުން ބައްދަލުވިއެވެ. މަޑުމަޑުން އޭނައާއި ކައިރިވެލީ އޭނާގެ ހިތް ކަރުތެރެއަށް ވަދެގެންނެވެ. “މީރާ” އޭނާ ހީނލަމުން ބުންޏެވެ، “އަހަރެން ވީ މޮޔައަކަށެވެ. އަހަރެން ހުރިހާ އެއްޗެއް ހޯދިން- ކަލޭ ފިޔަވައި. އަހަރެން ފަސްދާނުލެވޭ ހުވަފެންތަކުގެ ފަހަތުން ދުވެލީމެވެ. އަހަންނަށް ތިބާވީ ލޯބީގެ އަގުއަދައެއްނުކުރެވޭނެއެވެ.
މީރާ ބުނެލިއެވެ.އަހަރެން ކަލެއަށް އިންތިޒާރު ކުރީ އަހަރެމެންގެ ލޯބީގެ ސާފުކަން އަހަރެން ގަބޫލުކޮށްގެނެވެ. މިއީ އަމިއްލަ އެދުމެއް ނުވާ ޙަޤީޤީ ލޯތްބެއްކަން އަހަރެން އަންގާދެން ބޭނުމެވެ.
އެމީހުން ތިބީ، މެންދުރުގެ އަވިގަނޑުގެ މަޑު އަލިކަމުގެ ތެރޭގައި، ބަހެއް ނުބުނެވިއެވެ. އެހެނީ އެވަގުތުކޮޅު އެމީހުންނަށް އެނގުނެވެ. އިންތިޒާރުގެ އަހަރުތަކާއި، ގުރުބާނީތަކާއި، އެކަނިވެރިކަން- އެ ހުރިހާ ކަމެއްގެ އަގު ވަޒަން ކުރެވުނެވެ. ލޯބި ސާބިތުވެފައި އޮތީ ބޮޑު އިޝާރާތްތަކުން ނޫން ކަމަށާއި، ދުނިޔޭގެ ވައުދުތަކުން ނޫން ކަމަށާއި، ވަފާތެރިކަމާއި ޤުރުބާނީގެ ކުދިކުދި މަޑުމައިތިރި އަމަލުތަކުން ކަމަށެވެ.
މީރާ އިނީ ހަމައެކަނި އޭނާއަށް އިންތިޒާރުކޮށްގެން ނޫން- އޭނާ ވެފައިވަނީ އެދެމީހުން ހިއްސާކުރި ލޯބީގެ ވަރަށް ޖާދޫއަކަށެވެ. އަދި އަރްމާން، އެންމެ ފަހުން އެނބުރި އައިސްފައިވަނީ ހަމައެކަނި އޭނަގެ ގާތަށް ނޫން ކަމަށާއި، އެމީހުންގެ ހިތުގެ ލޯބީގެ ބާރުން ކަމަށް ވެސް ބުންޏެވެ.
އެމީހުން އުފާކުރަން މުއްސަނދިކަމެއް ނުވަތަ ބޮޑުކަމެއް ބޭނުމެއް ނުވިއެވެ. އެދެމީހުންގެ މެދުގައި އެކަކު އަނެކަކު ހުރުމުން އެކަން ފުދިއްޖެއެވެ. އެދެމީހުން އެކުގައި ބިނާކުރީ މުއްސަނދިކަމާއި މަޝްހޫރުކަމުގެ ދިރިއުޅުމެއް ނޫން ކަމަށާއި، ލޯބީގެ، ސާފު ސާދާ ދިރިއުޅުމެކެވެ. ދިރިއުޅެން ނޫން އެހެން އެއްޗެއް އެދުނު ލޯތްބެއް، ޤުރުބާނީގެ އަގު، ކެތްތެރިކަމުގެ ބާރާއި، މަރުނުވާ ވަފާތެރިކަމުގެ ބާރު އެނގޭ ލޯތްބެކެވެ.
އަދި އޭގެ ފަހުން އައި އަހަރުތަކުގައި އިސްތަށިގަނޑު އަޅިވެ ވަށައިގެންވާ ދުނިޔެ ބަދަލުވަމުން ދިޔަ ނަމަވެސް، އެކަކު އަނެކެއްގެ ނަފްސުގެ ރީތިކަމުން ދުވަހަކުވެސް ފޫހިވެ، ލޯބިން ވަރުބަލި ނުވެ، ހަމަ އެ މަޑުމައިތިރި އޯގާތެރިކަމާއެކު އެކަކު އަނެކަކަށް ޚިދުމަތް ކުރަމުން ދިޔައެވެ. އެހެނީ ހަގީގީ ލޯތްބަކީ އަހަރުތައް ފާއިތުވުމަކުން، އަދި އޭގެ އަގު މިންކުރަންވެސް ދަތިއެއްޗެއްކަން މީރާ އާއި އަރްމާން އަށް އެނގިފައި އޮތެވެ. އެއީ ހަމައެކަނި ދިރިއުޅެނީ، ދުވަހުން ދުވަހަށް، ލިބިފައިވާ އެއްޗެއް ދީގެން، ފަސްޖެހުމެއް ނެތި، ހިތާމައެއް ނެތިއެވެ.
އެމީހުންގެ ދިރިއުޅުމުން އެނގުނީ ހަގީގީ ލޯތްބަކީ އިޚްތިޔާރުން ކުރާ ޤުރުބާނީއާއި، ދުވަހަކުވެސް ފަހަތަށް ނުޖެހޭ ވަފާތެރިކަމާއި، އެންމެ ހީވެސް ނުކުރާ ތަންތަނުން ފެންނަ ރީތިކަމެވެ.
އައުޅެން
ލޯބިވެރިޔާ
އިސްމާޢީލް ޢަލީ ކަނދޮޅުދޫ
ޙަޤީޤީ ލޯބިވާނަމަ ފިދާވާން ކެރޭނެއެވެ.
ރަޙުމާއި ހަމްދަރުދީން ހިތްފުރޭނެއެވެ.
ހިތުގެ ގޮވުމުގެ ކުރިއަށް ލޯބިވާ ނެރޭނެއެވެ.
އޯގާތެރިބަސްތަކުން ވެދުން ކުރާނެއެވެ.
ލޯބިވާއަށްޓަކައި ވަފާތެރި ވެދޭނެއެވެ.
ރަނުގެ ފުރުސަތުތައްވެސް ދޫކޮށްލާނެއެވެ.
އަބަދުވެސް ލޯބިވެރިޔާ ހަނދާން ކުރާނެއެވެ.
ޢިއްފަތްތެރިކަން ލޯބިވެރިޔާއަށް ހިބަކުރާނެއެވެ.
ލޯތްބަށްޓަކައި ޤުރްބާންވާން ފަސްނުޖެހޭނެއެވެ.
ލޯބިވެރިޔާއަށްޓަކައި އަބަދުމެ އިންތިޒާރު ކުރާނެއެވެ.
ލޯބިވެރިޔާއަށްޓަކައި ހެޔޮދުޢާ ކުރާނެއެވެ.
ތާއަބަދު ދެގޮތެއްނުވެ ޚިދުމަތް ކުރާނެއެވެ.
ރީތިކަންގެއްލުނަސް ފޫއްސެއް ނުވާނެއެވެ.
ފަޤީރު ހާލުގައިވެސް އުފަލާއެކު ދިރިއުޅޭނެއެވެ.
ދުވަހަކުވެސް ވަކިވާކަށް ބޭނުމެއްނުވާނެއެވެ.
ޅެމުގެ މައިގަނޑު މާނަ:
“ހަގީގަތުގައި ލޯބިވާނަމަ ގުރުބާންވާން ކެރޭނެ.”
ހަގީގީ ލޯތްބަކީ ގުރުބާނީއެއް ކަމުގައި ވާއިރު، އޭގެ މާނައަކީ ފުންކޮށް ލޯބިވާ މީހަކު ލޯބިވާ މީހާއަށްޓަކައި ކަންކަން ދޫކޮށްލަން ތައްޔާރަށް ހުންނަ ކަމެވެ.
“ތިބާގެ ހިތް ރަޙްމަތާއި އޯގާތެރިކަމުން ފުރިގެންދާނެއެވެ.”
ލޯބިން އިންސާނާ ބަދަލުކޮށް، އެމީހަކު ރަޙްމަތްތެރިވެ، އޯގާތެރިވެ، ހަގީގީ ލޯތްބަކުން ލިބޭ މަޑުމައިތިރިކަމާއި އެންޕެތީ ދައްކުވައިދެއެވެ.
“ހިތް ގޮވުމުގެ ކުރިން ލޯބިވާ މީހާ ނެރެވޭނެ.”
ލޯބިވާ މީހެއްގެ މައްޗަށް (“ހިތުގެ ގޮވުން”) ފޫހިވުމުގެ ކުރިން އެމީހުން އެކަން ފާޅުކުރާނެ ނުވަތަ ލޯބިވާ މީހާއަށް ހުށަހަޅާނެއެވެ. މިތަނުގައި އަވަސްކަމެއް ނުވަތަ ޖަޒުބާތުގެ ފުރިހަމަކަމެއް އެބައޮތް — ލޯތްބަކީ ބާރުގަދަ އެއްޗެއް ކަމުން ހިފެހެއްޓިގެން ނުވާނެއެވެ.
“ހެޔޮ ބަސްތަކުން ހަދިޔާ ދޭނެ.”
ލޯބި ފާޅުވަނީ ހަމައެކަނި އަމަލުތަކުގެ ތެރެއިން ނޫން ކަމަށާއި ބަސްތަކުގެ ތެރެއިން ވެސް ކަމަށް ވެސް ހަމަވެ އެވެ. އޯގާތެރިކަމާއި ވިސްނުންތެރިކަމާއެކު އިޙްސާސް ކުރުމަކީ ލޯބިވުމުގެ ޢަމަލުގެ ބައެކެވެ.
“އޭނާ ލޯބިވާ މީހާއަށް ވަފާތެރިވާނެ.”
ވަފާތެރިކަމަކީ ހަގީގީ ލޯބީގެ މުހިންމު ސިފައެކެވެ. އެއީ ތިމާ އަޅާލާ މީހާއަށް ވަފާތެރިކަމާއި ކޮމިޓްމަންޓްގެ ވައުދެކެވެ.
“ރަން ފުރުސަތުތައް ވެސް ގެއްލިގެންދާނެ.”
ލޯތްބަށް ބަދަލެއް އަތުވެދާނެ ކަމަށާއި، ބައެއް ފަހަރު ލޯތްބަށްޓަކައި ޒާތީ ފައިދާއެއް ނުވަތަ ފުރުސަތުތައް ގެއްލިގެން ދާން ޖެހޭ ކަމަށެވެ. އެއީ ދިރިއުޅުމުގެ އެހެން ކަންކަމަށްވުރެ ލޯބިވާ މީހާއަށް އިސްކަންދިނުމެވެ.
“އަބަދުވެސް ލޯބިވެރިޔާގެ މަތިން ހަނދާން ކުރާށެވެ.”
ލޯބިވެރިޔާ އަބަދުވެސް ހުންނަނީ މީހެއްގެ ހިޔާލުގައެވެ. ހަގީގީ ލޯބީގައި ހިމެނެނީ ލޯބިވާ މީހާއަށް މެދުނުކެނޑި ހަނދާންކޮށް ފުންކޮށް އަޅާލުމެވެ.
“އިއްފަތްތެރިކަން ލިބޭނީ ލޯބިވެރިޔާއަށް.”
މިތަނުގައި ޢިއްފަތްތެރިކަމަކީ ޠާހިރުކަން ނުވަތަ ވަޢުދުވުން ރަމްޒުކޮށްދޭ އެއްޗަކަށް ވެދާނެއެވެ. އެއިން ދޭހަވަނީ ލޯތްބުގައި ހިމެނެނީ ނިޔަތުގެ ސާފުކަމާއި އަމިއްލަ ނަފްސު ހިފެހެއްޓުން — ތެދުވެރިކަމާއި ވަފާތެރިކަމާއެކު ދެމިހުރުމެވެ.
ލޯބިވެރިޔާގެ ވަފާތެރިކަން:
“ލޯބިވެރިޔާއަށް އިއްފަތްތެރިކަން ލިބިގެންދާނެ. ލޯތްބަށްޓަކައި ގުރުބާންވާން ފަސްނުޖެހޭނެ.”
ލޯބިވެރިޔާ ހުންނާނީ ޠާހިރުވެ ވަފާތެރިވެ، ލޯބިވާ މީހާއަށްޓަކައި ފަސްޖެހުމެއްނެތި ޤުރުބާންތަކެއް ކުރަން ތައްޔާރަށެވެ.
“އޭނާ އަބަދުވެސް އިންތިޒާރު ކުރާނީ ލޯބިވެރިޔާއަށް.”
މިތަނުގައި ލޯބިވެރިޔާ (މި ހާލަތުގައި އަންހެނަކަށް ވެދާނެ) ދައްކަނީ ފަސްނުޖެހޭ ކެތްތެރިކަމެވެ. ލޯބީގައި ހިމެނެނީ ވަގުތާއި ހާލަތަށް ބެލުމެއްނެތި ކެތްތެރިކަމާއެކު އިންތިޒާރުކޮށް ކެތްތެރިވުމެވެ.
“އޭނާ ލޯބިވެރިޔާއަށްޓަކައި ދުއާ ކުރާނެ.”
ލޯތްބަކީ ހަމައެކަނި ޖަޒުބާތީ ޙާލަތެއް ނޫން ކަމަށާއި އޭގެ ތެރޭގައި އަޅާލުމާއި ދުޢާކުރުމުގެ އަމަލުތައް ހިމެނޭއިރު، އަނެއް މީހާއަށް ހެޔޮއެދުންތައް އެދެމެވެ.
“އެއީ އަބަދުވެސް ފަސްޖެހުމެއް ނެތި ހިދުމަތް ކުރާނެ ކަމެއް.”
ލޯބިވާ މީހާއަށް ޚިދުމަތް ކުރުމަކީ ލޯބީގެ ޠަބީޢީ ބަޔަކަށް ވެގެންދެއެވެ. ލޯބިވެރިޔާ ޚިދުމަތް ނުވަތަ އަޅާލުމުގެ އަމަލުތައް ހުށަހަޅަނީ ބަދަލުގައި އެއްވެސް ކަމެއް އުންމީދު ނުކޮށް، ހަމައެކަނި ލޯބީގެ ސަބަބުންނެވެ.
“ރީތިކަން ފޫހި ނުވާނެ.”
ލޯބީގައި ހަގީގީ ރީތިކަން ލިބެނީ ނަފްސުން، ބޭރުފުށުގެ ސިފަތަކުން ނޫނެވެ. ބޭރުފުށުގެ ހާލަތަށް ބެލުމެއްނެތި، ލޯބިވާ މީހާދެކެ ވަރުބަލިވެ ނުވަތަ ފޫހިކަމެއް ނުލިބެއެވެ.
“ފަގީރުކަމުގައި ވެސް އުފަލުން އުޅޭނެ.”
ހަގީގީ ލޯތްބަކީ މާއްދީ މުއްސަނދިކަން ފަހަނައަޅައި ދާ ލޯތްބެކެވެ. ދަތި ހާލުގައިވެސް ލޯބިވެރިޔާއަށް އުފަލާއި ފުރިހަމަކަން ލިބިގެންދާނީ އެދެމީހުންގެ ލޯބީގެ ފުންމިނުގެ ސަބަބުންނެވެ.
ޅެމުގެ މައުޟޫޢުތައް:
ލޯބީގައި ޤުރުބާންވުން: މައިގަނޑު މައުޟޫޢަކީ ލޯތްބަކީ ހަމައެކަނި ލިބުމެއް ނޫން ކަމާއި، ގިނަ ފަހަރަށް ވަގުތާއި، ފުރުޞަތުތަކާއި، އަރާމު ކަމުގައި ވިޔަސް އަމިއްލަ ޤުރުބާނީއެއް ބޭނުންވާ ވިސްނުމެވެ.
ވަފާތެރިކަމާއި ވަފާތެރިކަން: މި ޅެމުގައި ބާރުއަޅާފައިވަނީ ލޯބިވާ މީހާއަށް ފަސްނުޖެހޭ ވަފާތެރިކަމާއި ވަފާތެރިކަމެވެ.
ޠާހިރުކަމާއި ޢިއްފަތްތެރިކަން: ލޯތްބަކީ ޠާހިރު އެއްޗެއްގެ ގޮތުގައި ސިފަކޮށްފައިވާއިރު، ޖަޒުބާތީ ގޮތުންނާއި ޖިސްމާނީ ގޮތުން ވެސް ހިފެހެއްޓުން ހިމެނޭ، ލޯބީގައި ޠާހިރުކަން ލޯބިކުރާ ތަނެކެވެ.
ކެތްތެރިކަމާއި އިންތިޒާރު: ލޯބިވެރިޔާގެ ކޮމިޓްމަންޓް ދައްކުވައިދެނީ ކެތްތެރިކަމުގެ ތެރެއިން، ވަގުތާއި ދަތިކަމަށް ބެލުމެއްނެތި ލޯބިވެރިޔާއަށް އިންތިޒާރު ކުރުމެވެ.
އުނދަގުލުން ކުރިމަތިވިޔަސް އުފާވެރިކަން: ހަގީގީ ލޯތްބަކީ، ދަތި އުނދަގޫ ހާލަތްތަކުގައި ވެސް ހިތްހަމަޖެހުމާއި އުފާވެރިކަން ގެނެސްދޭ ކަމެއް ކަމަށާއި، ލޯބީގެ ޖަޒުބާތީ މުއްސަނދިކަން މާއްދީ ކަންބޮޑުވުންތަކަށް ވުރެ މާ ބޮޑުކަން ފާހަގަކޮށްދެ އެވެ.
އޭގެ ޒާތުގައި މި ޅެމަކީ ގޮންޖެހުންތަކަށް ތަހައްމަލުކޮށް، ޤުރުބާނީތައް ވެ، ސާފުކަމާއި ވަފާތެރިކަމުގައި ކުރިއަރާ އަމިއްލަ އެދުން ކުޑަ، ބަދަލުކުރަނިވި ލޯތްބެއްގެ ވައްތަރެކެވެ. އެއިން ދޭހަވަނީ ލޯތްބަކީ، ޤުރުބާނީއެއް ބޭނުންވާއިރު، މާއްދީ މުއްސަނދިކަމުގެ ބަދަލުގައި ނުލިބޭ އުފަލާއި ފުރިހަމަކަން ގެނެސްދޭ އެއްޗެކެވެ.


