ފަހު ނޭވާ

އިރުއޮއްސެމުންދިޔަ ވަގުތު، ކަނޑުގެ އޮމާން ރާޅުތަކުގެ އަޑު ގޮނޑުދޮށަށް ފެތުރެމުން ދިޔައެވެ. ރަށުގެ ހުޅަނގު ފަރާތު ގޭގެ ކުޑަތަންމަތީގައި އޮތް އަޙްމަދުބެއަކީ، މުޅި ރަށަށްވެސް އެނގޭ ހިތްހެޔޮ، މަސައްކަތްތެރި އުމުރުން ދުވަސްވީ މަސްވެރިއެކެވެ. އޭނާގެ ހަޔާތުގެ ގިނަ ދުވަސްތައް ހޭދަކުރީ ފަންގިފިލާ ދޯނިފަހަރުގައި، ކަނޑުގެ ނުރައްކާތަކާ ކުރިމަތިލައި، އާއިލާއަށްޓަކައި އުފާވެރި ދިރިއުޅުމެއް ހޯދައިދިނުމުގައެވެ. ދިގު ދަތުރުތަކާއި، ކަނޑުގެ ގަދަ ވަޔާއި ރާޅުތަކުގެ މެދުގައި އޭނާ ދެއްކި ހިތްވަރަކީ މުޅި ރަށުގެ އެންމެންވެސް އިޙްތިރާމާއެކު ފާހަގަކުރާ ކަމެކެވެ. ނަމަވެސް، މިއަދު އޭނާގެ ހަށިގަނޑުގައި ކުރީގެ ވަރެއް ނެތެވެ. ޒަމާންވީ އުމުރުގެ ވަރުބަލިކަން އޭނާގެ މޫނުމަތިންނާއި ހަށިގަނޑުން ސާފުކޮށް ފެންނަން ހުރިއިރު، އެ ލޮލުގައިވަނީ ފުން ކަނޑެއްފަދަ ހިމޭންކަމެކެވެ.

އަޙްމަދުބެއަށް އޭނާގެ އުމުރުގެ ފަހު ވަގުތުޖެހިއްޖެކަން އިޙްސާސްވަމުން ދިޔައެވެ. އޭނާގެ ވަށައިގެން ތިބީ ލޯބިވާ ދަރިންނާއި ކާފަދަރިންނެވެ. އެކި ދުވަސްވަރު އޭނާ ކިޔައިދިން ވާހަކަތަކާއި ދެއްކި މަގުން ހިނގި އެންމެންގެ މޫނުމަތިން ފެންނަން ހުރީ ކަންބޮޑުވުމާއި ހިތާމައިގެ އަސަރުތަކެވެ. ގޭގެ ކުޑަމަގުމަތިން ޖެހެމުންދިޔަ މަޑުމަޑު ވައިރޯޅިއާއެކު، ކުޑަކުޑަ ކޮޓަރިތެރޭގައި އޮތީ ހިމޭންކަމެކެވެ. އެ ހިމޭންކަން މުގުރާލީ އަޙްމަދުބެގެ އޯގާތެރި އަޑުންނެވެ. އޭނާ މަޑުމަޑުން އޭނާގެ ކާފަދަރިފުޅު އާދަމްގެ އަތުގައި ހިފާލިއެވެ. އާދަމަކީ އަޙްމަދުބެއާއެކު ކަނޑުމައްޗަށް ނުކުމެ، މަސްވެރިކަމުގެ ހުނަރުތައް ދަސްކުރަމުންދިޔަ، ހުރިހާ ކަމެއްގައިވެސް ކާފައަށް ތަބާވި ކުއްޖެކެވެ.

އަޙްމަދުބެ ވަރަށް މަޑުމައިތިރި، ނަމަވެސް އަސަރުން ފުރިގެންވީ އަޑަކުން ބުންޏެވެ. “ދަރިފުޅާއެވެ. ދިރިއުޅުމުގައި ކޮންމެ ކަމަކާ ކުރިމަތިލާންޖެހުނަސް، ތެދުވެރިކަމާއި ލޯބި ދޫކޮށްނުލާށެވެ. ކަނޑުގެ ގަދަ ރާޅުތަކުގެ މެދުގައި ދޯނި މިސްރާބުން ކައްސާނުލާ ހިފަހައްޓާ ފަދައިން، ހަޔާތުގެ ތޫފާންތަކުގެ މެދުގައިވެސް އިޚްލާސްތެރިކަން މަތީ ސާބިތުވެ ތިބޭށެވެ. މީހުންނަށް ހެޔޮކޮށް ހިތައި، އެހީތެރިވެދޭށެވެ. މިއަދު ކާފަ ދޭނެ އެންމެ ބޮޑު ނަސޭހަތަކީ، އަދި ދޫކޮށްދާ އެންމެ ބޮޑު ތަރިކައަކީ މިއީއެވެ.”

އާދަމްގެ ލޮލުން ކަރުނަ އޮއްސެމުން ދިޔައިރު، ކާފަގެ ވަރުބަލިވެފައިވާ އަތަށް ބާރުކޮށްލިއެވެ. އެ ވަގުތު އަޙްމަދުބެގެ މޫނުމަތިން ފެނުނީ ހިތްހަމަޖެހުމާއި އަމާންކަމުގެ ހިނިތުންވުމެކެވެ. އޭނާ ހަޔާތުގައި ކުރި ހުރިހާ ހެޔޮ ކަންތައްތަކާއި، ދޫކޮށްދާ މަތިވެރި ތަރިކައާމެދު އުފާކުރާ ފަދައެކެވެ.

އިރުއޮއްސި، އުޑުމައްޗަށް ރަންވިލާތަކުގެ ބަދަލުގައި އަނދިރިކަން ފެތުރެމުންދިޔަ ވަގުތު، އަޙްމަދުބެ ފުންކޮށް ފަހު ނޭވާ ދޫކޮށްލިއެވެ. އެއީ ވަރަށް އަމާން، ސާފު، އަދި ހިތްހަމަޖެހޭ ފަހު ނޭވާއެކެވެ. އޭނާގެ ފުރާނަ ވަކިވެގެން ދިޔައީ އާއިލާގެ ލޯތްބާއި، އޭނާ މުޅި އުމުރުގައި އިންދި ހެޔޮކަމުގެ އޮށްތަކުގެ މެދުގައެވެ. އަޙްމަދުބެ ދުނިޔެއާ ވަކިވިނަމަވެސް، އޭނާ ދެއްކެވި ރީތި އަޚްލާޤާއި، ދިން އަގުހުރި ނަސޭހަތްތައް، އެ ރަށުގެ މީހުންގެ ހިތްތަކުގައި އަބަދުމެ ދިއްލޭ ނޫރެއްގެ ގޮތުގައި ދެމިއޮންނާނެއެވެ.